Хятадын эдийн засаг тогтвортой өсч, иргэдийн амьжиргааны түвшин үргэлжлэн сайжирч, дундаж орлоготой бүлэг аажмаар өргөжиж, шинийг санаачилсан хөгжил гайхалтай үр дүнд хүрсэн байна. Хятадын засгийн газар эдийн засаг, нийгмийн хөгжлийн эрч хүчийг тасралтгүй нэмэгдүүлэхийн тулд олон шинэчлэлийн арга хэмжээг эхлүүлсэн.
Би ложистикийн салбарт 25 гаруй жил ажиллаж, Хятад улстай холбоотой байж, Хятадын эдийн засгийн хөгжилд үргэлж анхаарал хандуулсаар ирсэн. Сүүлийн жилүүдэд Хятадын эдийн засаг тогтвортой өсч, иргэдийн амьжиргааны түвшин тасралтгүй дээшилж, дундаж орлоготой бүлэг аажмаар өргөжиж, шинийг санаачилсан хөгжил гайхалтай үр дүнд хүрсэн байна.
Хятадын эдийн засгийн өсөлтийн хурд дэлхийн томоохон эдийн засагтай орнуудын дунд тэргүүлж байна. 2024 онд Хятадын гадаад худалдааны хэмжээ түүхэн дээд түвшинд хүрч, өнгөрсөн оны мөн үеэс 5 хувиар өссөн байна. Үүний дотор экспорт 7.1 хувиар өссөн нь дэлхийн зах зээлийн Хятадын бүтээгдэхүүний эрэлт нэмэгдсээр байгааг харуулж байна. Цахилгаан машин, аж үйлдвэрийн робот, 3D принтер зэрэг өндөр технологийн бүтээгдэхүүний экспорт мэдэгдэхүйц нэмэгдсэнийг тэмдэглэх нь зүйтэй мөртөө энэ нь Хятадын эдийн засгийн чанарын шинэчлэл тасралтгүй ахиц дэвшил гаргаж байгааг онцлон тэмдэглэв.
Хятад улс шинжлэх ухаан, технологийн шинэчлэлээр аж үйлдвэрийн инновацийг тэргүүлж, шинэ чанартай бүтээмжтэй хүчийг идэвхтэй хөгжүүлж байна. Хятад улс судалгаа шинжилгээ, инновацийн салбарт оруулсан хөрөнгө оруулалтаа нэмэгдүүлж, аж ахуйн нэгжүүдийг хөдөлмөр их шаарддаг, нөөц баялаг их шаардсан үйл ажиллагаанаас технологи, оюуны өндөр төвшинд шилжүүлэхийг ахиулсан. Хятад улс хагас дамжуулагч, сэргээгдэх эрчим хүч, цахилгаан батерей, цахилгаан тээврийн хэрэгслийн үйлдвэрлэлийг эрчимтэй хөгжүүлж байна. 2024 онд Хятадын шинэ эрчим хүчний автомашины үйлдвэрлэл, нэгдсэн хэлхээ, аж үйлдвэрийн роботын үйлдвэрлэл тус тус 38.7 хувь, 22.2 хувь, 14.2 хувиар нэмэгдсэн нь дээд зэрэглэлийн үйлдвэрлэл тасралтгүй өргөжин хөгжиж байгааг харуулж байна. 2024 онд Хятадын сэргээгдэх эрчим хүчний үйлдвэрлэл нийт эрчим хүчний үйлдвэрлэлийн 35 орчим хувийг эзэлж, шинэ эрчим хүчний автомашины жилийн үйлдвэрлэл анх удаагаа 10 саяас давж, ногоон болон нүүрстөрөгч бага ялгаруулдаг бүтээн байгуулалтад гайхалтай амжилтад хүрсэн байна.
Хятад улс найман жил дараалан барааны худалдааны хамгийн том орны байр сууриа хадгалж, дэлхийн 150 гаруй улс орон, бүс нутгийн худалдааны гол түнш болжээ. 2024 онд Хятад улс "Бүс ба зам" санаачилгад оролцогч орнуудтай хийсэн худалдааны хэмжээ 6.4 хувиар нэмэгдэж, анх удаа Хятадын нийт гадаад худалдааны талаас илүү хувийг эзэлсэн байна. АСЕАН бол Хятадын хамгийн том худалдааны түнш хэвээр байна.
Хятадын Засгийн газар эдийн засаг, нийгмийн хөгжлийн эрч хүчийг тасралтгүй нэмэгдүүлэхийн тулд олон шинэчлэлийн арга хэмжээ авч хэрэгжүүлсэн. 2024 оны 07-р сард болсон ХКН-ын 20 дахь удаагийн Төв хорооны 3-р бүгд хурлаар орон нутгийн нөхцөл байдалд нийцүүлэн шинэ чанарын бүтээмжтэй хүчийг хөгжүүлэх тогтолцоо, механизмыг боловсронгуй болгох, үйлчилгээний салбарыг хөгжүүлэх тогтолцоо, механизмыг боловсронгуй болгох, орчин үеийн дэд бүтцийг бий болгох тогтолцоо, механизмыг боловсронгуй болгох зэрэг 300 гаруй чухал шинэчлэлийн арга хэмжээ санал болгосон. 2025 оны 01-р сард "Ахмад настны асрамжийн үйлчилгээний шинэчлэл, хөгжлийг гүнзгийрүүлэх тухай санал"-д анх удаа хот хөдөөг хамарсан шянь, шян, тосгоны гурван түвшний ахмадын үйлчилгээний сүлжээг байгуулах ажлыг түргэтгэхийг санал болгов. Хятадын өндөр настны асрамжийн үйлчилгээний сүлжээ үндсэндээ 2029 он гэхэд байгуулж дуусч, 2035 он гэхэд илүү бүрэн дүүрэн байх төлөвтэй байна. Саяхан Хятадын засгийн газар автомашин, гэр ахуйн цахилгаан хэрэгсэл, дижитал бүтээгдэхүүн гэх мэт хэрэглээг нэмэгдүүлэхийн тулд "Хуучныг шинээр солих" гэх мэт олон арга хэмжээ авч эхэлсэн. Төрөл бүрийн арга хэмжээг үр дүнтэй хэрэгжүүлсэн нь Хятадын эдийн засаг, нийгмийн хөгжилд илүү орон зай авчирсан юм.
Хятад улс 800 сая гаруй хүн амыг ядуурлаас амжилттай гаргаж, одоо дундаж орлоготой бүлгийнхээ цар хүрээг улам тэлж, шинэ чанарын бүтээмжийн хөгжлийг түргэтгэж байна. Цаашид Хятадын эдийн засаг эрчимтэй өсөлттэй байх болно.
(Зохиогч нь Германы эдийн засагч, зохиолч Уве Беренс)
