Орон нутгийн цагаар 2022 оны 8-р сарын 7-нд Төрийн зөвлөлийн гишүүн бөгөөд Гадаад хэргийн сайд Ван И Дака хотноо Бангладешийн Гадаад хэргийн сайд Моментэй хэлэлцээ хийв.
Момен хэлэхдээ “Бангладеш, Хятадын бат бөх найрамдлыг хоёр орны ахмад үеийн удирдагчид бий болгож, хөгжүүлж, хоёр орон бол харилцан итгэлцэл, хамтын хөгжлийн түнш юм. Хоёр талын эв нэгдэл, хамтын ажиллагааг гүнзгийрүүлэх нь Бангладешийн хувьд орлуулшгүй сонголт юм. Бангладешийн эцэг Рахман Хятадад хоёр удаа айлчилж, Хятадын ард түмний хатуу хүсэл зориг, тууштай байдал, эрч хүчтэй байдалд гүн сэтгэгдэл үлдээсэн. Дипломат харилцаа тогтоосноос хойш Бангладеш Хятадын харилцаа эрчимтэй хөгжиж байна. Дарга Ши Жиньпин 2016 онд Бангладеш улсад айлчлал хийсэн бөгөөд олон талын үр дүн үр дүнтэй хэрэгжиж байна. Бангладешийн цар тахлын халдварын эсрэг тэмцэлд үнэтэй дэмжлэг үзүүлж, Бангладешийн яаралтай хэрэгцээг хангаж, дэд бүтцийн бүтээн байгуулалтыг эрчимжүүлж, улс орны нүүр царайг өөрчлөхөд тусалсан Хятад улсад баярлалаа. Хятад улс эдийн засгийн хөгжлийн гайхамшгийг бүтээж, Бангладешийн худалдааны хамгийн том түнш болжээ. Бангладеш "Алтан Бангладеш" мөрөөдөл, "Бүс ба Зам"-ын хамтын бүтээн байгуулалт хоорондын хамтын ажиллагааг эрчимжүүлж, Бангладешийн алсын хараа, зорилтыг хэрэгжүүлэх ажлыг түргэтгэхийг хүсэж байна”.
Ван И хэлэхдээ “Хятад, Бангладешийн харилцаа нь хоёр орны ахмад үеийн удирдагчдын гүн гүнзгий харилцан итгэлцлийн үндсэн дээр, үндэсний тусгаар тогтнол, нэр төрийг хамтдаа эрэлхийлэх үндсэн дээр, хөгжиж буй орнуудын ашиг сонирхлыг хамтран хамгаалах үндсэн дээр бүтээгдсэн юм. Бангладешийн эдийн засаг цэцэглэн хөгжиж, иргэдийн амьжиргаа тасралтгүй дээшилж байгаад баяр хүргэе. Хятад, Бангладешийн олон салбар дахь хамтын ажиллагаа жигд ахисан нь хоёр талын ард түмэнд үр өгөөж авчирлаа. Бангладеш "Алтан Бангладеш" мөрөөдлөө биелүүлэх үйл явцад Хятад улс нь Бангладешийн хамгийн найдвартай урт хугацааны стратегийн түнш байсаар ирсэн бөгөөд "Бүс ба зам" санаачилгыг Бангладешийн хөгжлийн стратегитай гүнзгий уялдуулахад Хятад улс бэлэн байна. Хятад, Бангладешийн чөлөөт худалдааны хэлэлцээрийн хамтарсан ТЭЗҮ-ийг хурдасгаж, хөгжлийг хуваалцаж, зах зээлийн боломж, дэвшилтэт туршлага, технологийг хуваалцана”.
Ван И Тайваний асуудлаарх Хятадын талын байр суурийг илэрхийлж “Хятадын хууль ёсны саналыг Бангладеш нэн даруй дэмжсэнд талархаж, хөгжиж буй асар олон оронтой хамтран ажиллаж, тус тусын улсын бүрэн эрх, нутаг дэвсгэрийн бүрэн бүтэн байдлыг хамтаар хамгаалж, олон улсын харилцааны үндсэн хэм хэмжээ болох дотоод хэрэгт хөндлөнгөөс оролцохгүй байхыг хамтран дэмжиж, дэлхийн болон бүс нутгийн энх тайван, тогтвортой байдлыг хамтран хамгаалж, салан тусгаарлах бүх үйл ажиллагааг хамтран эсэргүүцэж, таслан зогсоож, хөгжилд анхаарлаа төвлөрүүлэх гадаад орчныг бүрдүүлэхийн төлөө хамтдаа зүтгэхэд Хятад улс бэлэн байна” хэмээн онцолжээ.
Момен хэлэхдээ “Нэг Хятадын зарчмыг тууштай баримталж, Тайвань бол Хятадын нутаг дэвсгэр мөн гэдэгт итгэж, Хятад улсын үндсэн ашиг сонирхол, анхаарал хандуулж буй томоохон асуудлыг хамгаалахыг дэмжиж байна. Зарим улс орнууд хөгжиж буй орнуудыг хөгжүүлэх, өсөхийг харахыг хүсэхгүй, саад бэрхшээлийг бий болгохын тулд боломжтой бүхнийг хийдэг. Дэлхий дахинд Хятадын хүч чадал, Хятадын дуу хоолой хэрэгтэй, Бангладеш Хятадтай тууштай зогсох болно. Олон талт үзлийг дэмжиж, энх тайвнаар зэрэгцэн орших таван зарчмыг баримталж, НҮБ-ын дүрмийн зорилго, зарчмыг баримталж, НҮБ-ын Ерөнхий Ассамблейн тогтоолуудыг хэрэгжүүлж, салан тусгаарлах үзлийг үр дүнтэйгээр таслан зогсоох ёстой, эс тэгвээс энэ нь дэлхий даяар гамшиг болно” гэж үзэж байна.
Хоёр тал дэд бүтэц, эдийн засаг, аж үйлдвэрийн парк, ард иргэд, соёлын харилцаа, хамтын ажиллагааг бэхжүүлж, үндэсний мөнгөн тэмдэгтийн төлбөр тооцоо, 5G, цэвэр эрчим хүчний салбарт хамтын ажиллагаагаа өргөжүүлж, олон улсын болон бүс нутгийн хэмжээнд нягт харилцаа холбоо, зохицуулалтаа үргэлжлүүлнэ гэж тохиролцов.
Ван И хэлэхдээ “Хятадаас Хятадад экспортолж буй Бангладеш бүтээгдэхүүний 98 хувьд татвар ногдуулахгүй байх журам энэ оны 09-р сарын 01-нээс албан ёсоор хэрэгжиж, Бангладеш Хятадад илүү ашигтай бүтээгдэхүүн экспортлоход таатай байна”.
Мөн хоёр тал харилцан сонирхож буй асуудлаар санал бодлоо гүнзгий солилцов.
Хэлэлцээний дараа хоёр улсын Гадаад хэргийн сайд нар дэд бүтэц, гамшгаас урьдчилан сэргийлэх, хор уршгийг арилгах, соёл урлаг, аялал жуулчлал, далай тэнгисийн хамтын ажиллагааны баримт бичигт хамтран гарын үсэг зурсан юм.
