Хятад улсын дарга Ши Жиньпин 4-р сарын 1-ний орой Бээжинд Европын зөвлөлийн дарга Мишель, Европын Холбооны комиссын дарга фон дер Лейен нартай видео уулзалт хийв.
Ши Жиньпин хэлэхдээ, найман жилийн өмнө би Хятад улс Европтой хамтран энх тайван, хөгжил, өөрчлөлт шинэчлэлт, соёл иргэншлийн дөрвөн том түншлэлийн харилцааг Хятад Европын хамт байгуулахад бэлэн байна гэж санал болгож байсан. Хятадын талын энэхүү алсын хараа өнөөг хүртэл өөрчлөгдөөгүй бөгөөд өнөөгийн нөхцөл байдалд илүү бодитой ач холбогдолтой юм.Хятад, Европын холбоо өргөн хүрээтэй нийтлэг ашиг сонирхол, хамтын ажиллагааны бат бэх үндэс суурьтай.Хятадын ЕХ-ны талаарх бодлого тогтвортой, уялдаатай хэвээр байна.ЕХ нь Хятадын талаар бие даасан ойлголттой болж, Хятадын талаар бие даасан бодлого баримталж, Хятадтай хамтран ажиллана гэдэгт найдаж байна. Хятад, Европын холбооны харилцааг тогтвортой, урт хугацаанд хөгжүүлэхэд тус дөхөм үзүүлж, ээдрээтэй нөхцөл байдалд үйлчилнэ.Дэлхийн байдал тогтворжуулах зарим хүчин зүйлийг бий болгож байна.
Ши Жиньпин хэлэхдээ, Хятад, Европын холбоо нь дэлхийн энх тайвныг сахин хамгаалах хоёр том хүчин байх ёстой бөгөөд олон улсын нөхцөл байдлын тодорхой бус байдлыг Хятад Европын харилцааны тогтвортой байдлыг зохицуулах ёстой. Бид НҮБ-ын үндсэн суурьтай олон улсын тогтолцоо, олон улсын эрх зүйд суурилсан олон улсын дэг журам, НҮБ-ын дүрмийн зорилго, зарчимд суурилсан олон улсын харилцааны үндсэн хэм хэмжээ, "шинэ хүйтэн дайн"-ыг бий болгохыг эсэргүүцэж, дэлхийн энх тайван, тогтвортой байдлыг хамгаалан, тогтвортой байдлыг хангахад манлайлан оролцох ёстой.
Ши Жиньпин хэлэхдээ, Хятад, Европын холбоо хамтын хөгжлийг ахиулдаг хоёр том зах зээл байх ёстой бөгөөд Хятад, Европын холбоо нээлттэй, хамтын ажиллагаагаар дамжуулан эдийн засгийн даяаршлыг гүнзгийрүүлэн хөгжүүлэх ёстой. Хятад улс өөрчлөлт шинэчлэлтийг гуйвшгүй гүнзгийрүүлж, нээлттэй байдлаа өргөтгөж, Европын компаниуд Хятадад хөрөнгө оруулж, бизнес эхлүүлэхийг сайшааж, Европын тал Хятадын аж ахуйн нэгжүүдийн Европт хөрөнгө оруулах, хөгжүүлэхэд шударга, ил тод, үл ялгаварлан гадуурхах орчинг бүрдүүлж өгөхийг хүсэж байна. Хоёр тал хөгжлийн стратегийн уялдаа холбоог эрчимжүүлж, Хятадын хөгжлийн шинэ үзэл баримтлал, хөгжлийн шинэ хэлбэр нь Европын холбооны "нээлттэй стратегийн тусгаар тогтнол"-ын эдийн засаг худалдааны бодлоготой нийцэж байгааг судлах ёстой.
Ши Жиньпин онцлон тэмдэглэхдээ, Хятад, Европын холбоо нь хүн төрөлхтний хөгжил дэвшлийг ахиулдаг хоёр том соёл иргэншил байх ёстой бөгөөд Хятад Европын эв нэгдэл, хамтын ажиллагаагаар дэлхийн сорилтод хариулах ёстой. Жинхэнэ олон талт үзлийг хэрэгжүүлж, өргөн хүрээнд зөвшилцөх, хамтын хувь нэмэр, хамтын ашиг тусыг хүртэх зарчимд суурилсан дэлхийн засаглалын үзэл баримтлалыг сурталчилж, уур амьсгалын өөрчлөлт, биологийн олон янз байдлын асуудлаарх дэлхийн хамтын ажиллагааг үргэлжлүүлэн удирдан, цар тахлыг хамтдаа даван туулах ёстой. Европын тал дэлхийн хөгжлийн санаачилгыг дэмжиж, оролцоход таатай байна.
Мишель, фон дер Лейен нар хэлэхдээ, Хятад улс бол дэлхийн чухал хүчин, Европын холбоо Хятадын олон улсын байр суурь, үүргийг чухалчилж, Хятад улстай харилцаагаа хөгжүүлэхийг чухалчилж байна. Удаан хугацааны турш, Европын холбоо, Хятадын харилцаа харилцан ашигтай байж, хоёр тал энх тайвныг хамгаалж, олон талт үзлийг хамгаалахын төлөө байна. Өнөөгийн олон улсын нөхцөл байдалд, ЕХ болон Хятад улс яриа хэлэлцээ, хамтын ажиллагаагаа бэхжүүлэх нь маш чухал юм. ЕХ нэг Хятадын зарчмыг баримталж, Хятадтай илэн далангүй солилцоо хийхийг хүсэж, ЕХ-Хятадын харилцааны эрүүл хөгжлийг үргэлжлүүлж, Хятад улстай эдийн засаг, худалдаа, хөрөнгө оруулалт, эрчим хүч, ногоон хөгжил зэрэг олон салбарын хамтын ажиллагаагаа үргэлжлүүлэн гүнзгийрүүлж, цар тахал, цаг уурын өөрчлөлт, биологийн олон янз байдлыг хамгаалах зэрэг дэлхийн сорилтод хамтдаа хариу арга хэмжээ авч, дэлхийн энх тайван, эдийн засгийн өсөлт, хамтын хөгжил цэцэглэлтийг дэмжих хүчин чармайлт гаргахад бэлэн байна. “Биологийн олон янз байдлын тухай конвенцид” оролцогч талуудын бага хурлын 15 дахь удаагийн хурлын 2-р үе шатыг амжилттай зохион байгуулахад Европын холбоо Хятадад дэмжлэг үзүүлж, хамтран ажиллахад бэлэн байна.
Хоёр тал Украины нөхцөл байдлын талаар санал солилцов. ЕХ-ны удирдагчид Украины хямралын талаарх ЕХ-ны үзэл бодол, саналыг танилцуулав.
Ши Жиньпин онцлон тэмдэглэхдээ, Хятад улс Украины байдал ийм хэмжээнд хүрсэнд гүнээ харамсаж байна. Украины асуудлаарх Хятадын байр суурь тууштай бөгөөд тодорхой байна. Хятад улс ямагт энх тайвны талд байж, зөв буруугаас үл хамааран, бие даасан дүгнэлт хийж, олон улсын эрх зүй, олон улсын харилцааны нийтээр хүлээн зөвшөөрсөн үндсэн хэм хэмжээг баримталж, НҮБ-ын дүрмийн зорилго, зарчмын дагуу нийтлэг, иж бүрэн, хамтын ажиллагаатай, тогтвортой аюулгүй байдлыг дэмжиж байна.
Ши Жиньпин өнөөгийн нөхцөл байдалд Украины хямралыг хэрхэн шийдвэрлэх талаархэдэн санал бодлыг тайлбарлав:
Нэгдүгээрт, бид эвсхийг ятгаж, хэлэлцүүлгийг дэмжин баримтална. Украины асуудлыг улс төрийн аргаар зохицуулах Европын талын хүчин чармайлтыг Хятадын тал дэмжиж, энх тайвныг баримталж, хэлэлцүүлгийг өөрийн замаар ахиулах үүрэг гүйцэтгэж байна. Эвсэн ярилцах нь хурцадмал байдлыг хурцатгахгүй байх цор ганц боломжит арга зам юм. Олон улсын хамтын нийгэм Орос-Украины хэлэлцээний үйл явцын нөхцөл, орчинг бүрдүүлэн, гал дээр тос нэмж, мөргөлдөөнийг хурцатгах биш, улс төрийн аргаар зохицуулах орон зайг үргэлжлүүлэн бүрдүүлэх ёстой.
Хоёрдугаарт, хүмүүнлэгийн томоохон хямралаас урьдчилан сэргийлэх явдал юм. Хятад улс Украины хүмүүнлэгийн байдлын талаар зургаан зүйл бүхий санаачилга дэвшүүлж, Украинд яаралтай хүмүүнлэгийн тусламж үзүүлэн, олон тооны дүрвэгсдийг хүлээн авсан Европын орнуудад нийлүүлсэн. Хятадын тал Европын талтай харилцаа холбоогоо хадгалж, хүмүүнлэгийн томоохон хямралаас хамтдаа сэргийлэхэд бэлэн байна.
Гуравдугаарт, Европ болон Еврази тивд тогтвортой энх тайван тогтоох ёстой. Украины хямралын үндсэн шалтгаан нь Европт удаан хугацаанд хуримтлагдсан бүс нутгийн аюулгүй байдлын мөргөлдөөнд оршдог бөгөөд үндсэн шийдэл нь холбогдох талуудын аюулгүй байдлын хууль ёсны санааг хангах явдал юм. Цаг үе хөгжихийн хэрээр хүйтэн дайны үеийн сэтгэлгээг дэлхийн болон бүс нутгийн аюулгүй байдлын тогтолцоог бий болгоход ашиглах боломжгүй болсон. Хятад улс Европ, ялангуяа ЕХ-г тэргүүлэх үүрэг гүйцэтгэхийг дэмжиж, Европ, Орос, АНУ, НАТО-гийн хэлэлцүүлгийг дэмжиж, олон жилийн турш хуримтлагдсан зөрчилдөөнтэй нуурлаж, асуудлыг шийдвэрлэх арга замыг эрэлхийлж,Европын аюулгүй байдлын тэнцвэртэй, үр дүнтэй, тогтвортой тогтолцоог дэмжинэ.
Дөрөвдүгээрт, орон нутгийн мөргөлдөөнийг өргөжүүлэхээс сэргийлэх ёстой. Украйны хямралыг зөв зохицуулах ёстой, гэхдээ нөхцөл байдал бачим үед сохор балайгаар тусламж гуяж болохгүй, дэлхийг энэ асуудалд уяхгүй байх, нэн ч бүх улс орны ард түмэн үүний төлөө асар их төлбөр төлөх ёсгүй юм. Хэдий чинээ эгзэгтэй цаг байна төдий чинээ сэрүүн, тайван байх ёстой. Өнөөгийн дэлхийн эдийн засгийн бүтэц нь дэлхийн бүх улс орнуудын урт хугацааны хүчин чармайлтаар бүрдсэн тогтолцоо бөгөөд энэ нь органик нэгдэл юм. Өнөөгийн нөхцөл байдал олон улсын эдийн засгийн хамтын ажиллагааны олон арван жилийн ололт амжилтыг үгүй хийж магадгүй гэж олон хүн маш их санаа зовж байна. Нөхцөл байдал улам дордсоор байвал дараа нь сэргээхэд хэдэн жил, бүр хэдэн арван жил шаардагдана гэсэн тооцоо бий. Хятад, Европын холбоо нөхцөл байдлыг зохицуулж, хямралыг өргөжихээс сэргийлэхийн төлөө, ялангуяа дэлхийн эдийн засгийн тогтолцоо, дүрэм, үндэс суурийг тогтвортой байлгаж, ард түмний итгэлийг нэмэгдүүлэх ёстой. Энэ тал дээр хоёр тал зохицуулалт хийж, хамтран ажиллах боломжтой.
Уулзалт нээлттэй, илэн далангүй, гүн гүнзгий өрнөж, харилцан ойлголцлыг нэмэгдүүлж, олон нийтлэг ойлголтод хүрсэн гэж хоёр талын удирдагчид үзэж, цаашид харилцаа холбоогоо бэхжүүлж, уялдаа холбоо, хамтын ажиллагааг үргэлжлүүлэн явуулахаар тохиролцов.
