Хятадын Гаалийн ерөнхий газраас 06-р сарын 09-нд мэдээлснээр энэ оны эхний таван сард Хятад улсын импорт, экспортын нийт хэмжээ 16.04 их наяд юань болж, өнгөрсөн оны мөн үеэс 8.3 хувь нэмэгджээ (доорх мөн адил) . Үүний дотор 05-р сард импорт, экспортын нийт дүн 3.45 их наяд юаньд хүрч, 9.6 хувь нэмэгдсэн байна. Энэ нь 02-р сард импорт, экспортын өсөлтийн хурд буурч, дарамт нэмэгдсэнээс хойш нэг сарын дотор импорт, экспортын өсөлтийн хурд огцом өссөн бөгөөд энэ нь мөн дөрвөн сарын доторх шинэ дээд үзүүлэлт тогтоосон явдал болсон гэж “Эдийн засгийн мэдээллийн өдөр тутмын сонин”-ы сурвалжлагч тэмдэглэсэн байна.

05-р сард гадаад худалдааны өсөлт хүлээлтээс хол давсан нь Хятадын гадаад худалдааны тогтвортой байдлын илэрхийлэл гэж салбарын мэргэжилтнүүд онцолжээ. Үүний зэрэгцээ гадаад худалдааны аж ахуйн нэгжийн тоо тасралтгүй нэмэгдэж, хувийн хэвшлийн аж ахуйн нэгжийн эзлэх хувь нэмэгдэж, бусад эерэг хүчин зүйлс хуримтлагдаж, гадаад худалдааны дотоод хөдөлгөгч хүч нэмэгдсээр байна. Цаашид цар тахлаас урьдчилан сэргийлэх, тэмцэх ажлыг сайжруулж, тогтвортой байдлыг хангах, чанарыг сайжруулах арга хэмжээг шат дараатай хэрэгжүүлснээр Хятад улсын гадаад худалдааны сүлжээний давуу талыг улам тодотгож, гадаад худалдааг тасралтгүй сайжруулахад дэмжлэг үзүүлэх болно.

Өсөлтийн хурд сүүлийн 4 сарын шинэ дээд амжилтыг тогтоож, дотоодын хөдөлгөгч хүч эрч хүчтэй нэмэгдсээр байна

Нийт хандлага сайжирч байгаа ч экспорт улам хүчтэй болж байна. Гаалийн мэдээллээс харахад 05-р сард Хятад улсын экспорт 15.3 хувь өссөн нь 1.98 их наяд юаньд хүрсэн байна. Импорт экспортын өсөлтийн хурд болон экспортын өсөлтийн хурд сүүлийн дөрвөн сарын хугацаанд шинэ дээд цэгтээ хүрчээ.

Хятадын Худалдааны Яамны Худалдааны академийн олон улсын зах зээлийн судалгааны хүрээлэнгийн захирал Шюй Инмин “Эдийн засгийн мэдээлэл өдөр тутмын сонин”-д өгсөн ярилцлагадаа "05-р сарын гадаад худалдааны тоо төсөөлж байснаас давсан. Үүний дунд экспортын өсөлтийн хэмжээ нэмэгдсэн нь гадаад хэрэгцээний элементийн нөлөөлөл байх төдийгүй түүхий эдийн үнэ болон өнгөрсөн оны суурь хэмжээ доор байгаад бий. Хамгийн гол нь ложистикийн салбар сэргэн хөгжих үед нийлүүлэлтийн тал ч даган сэргэсэн хүчин зүйл бий" хэмээн танилцууллаа.

Хятадын Олон улсын худалдааг дэмжих зөвлөлийн судалгааны хүрээлэнгийн дэд дарга Жао Пин мөн “Эдийн засгийн мэдээлэл өдөр тутмын сонин”-д өгсөн ярилцлагадаа "05-р сард экспортын өсөлтийн хурд 15.3 хувьд хүрч, төсөөлж байснаас хол давсан нь Хятад улсын гадаад худалдааны хөгжлийн тодорхой бус байдлыг даван туулах чадвар тасралтгүй сайжирсаар ирснийг харуулж байна" гэжээ.

Мөн тэрээр "Тухайн сарын тоон үзүүлэлтээс харахад Хятадын гадаад худалдааны уян хатан чанар чанга байна. Дэлхийн эдийн засгийн өсөлт удааширч байгаа хэдий ч түүхий эдийн үнийн өсөлт зэрэг хүчин зүйлээс шалтгаалсан стагфляцийн эрсдэл нэмэгдэж, гадаад эрэлт удаашралтай өссөн байна. Харин Хятад улсын гадаад худалдааны импорт, экспорт дарамтыг даван туулж, тавдугаар сард эерэг өсөлттэй хэвээр, өсөлтийн хурд хоёр оронтой тоонд ойртлоо" гэсэн байна.

Нийт дүн тогтворжихын зэрэгцээ бүтэц нь тасралтгүй оновчтой болж бий хандлагыг харуулсан. Эхний таван сард ерөнхий худалдааны импорт, экспорт нэмэгдэж, эзлэх хувь нэмэгджээ. АСЕАН, Европын холбоо, АНУ зэрэг худалдааны томоохон түншүүдийн импорт, экспорт нэмэгдэж, “бүс ба зам”-ны дагуух орнуудад экспортолсон хэмжээ 16.8 хувь өсөж, механик болон цахилгаан бүтээгдэхүүн, хөдөлмөр их шаарддаг бүтээгдэхүүний экспорт өсөлтийн чиг хандлагатай байна.

Түүнчлэн Хятад улсын гадаад худалдааны дотоод хөдөлгөгч хүч нэмэгдсээр байна. Хувийн хэвшлийн аж ахуйн нэгжүүдийн импорт, экспорт хурдацтай өсөж, эзлэх хувь нь нэмэгдсэнийг Гаалийн газрын статистик харуулж байна. Эхний таван сард хувийн хэвшлийн аж ахуйн нэгжийн импорт экспортын хэмжээ 7.86 их наяд юань болж, 11.8 хувь нэмэгдэж, Хятад улсын нийт гадаад худалдааны үнийн дүнгийн 49 хувийг эзэлж, өнгөрсөн оны мөн үеийнхээс 1.5 пунктээр нэмэгдсэн байна. Импорт, экспортын гүйцэтгэлтэй гадаад худалдааны аж ахуйн нэгжийн тоо ч эерэг өсөлтөө хадгалж, 482 мянгад хүрсэн байна.

Дотоод болон гадаадын тодорхойгүй байдлын хариуд бодлогын арга хэмжээг чухал үүрэг гүйцэтгэдэг

Нийт эерэг өсөлтийн хандлагатай байгаа ч Хятад улсын гадаад худалдааны нөхцөл байдал тодорхой бус байдалтай тулгарсаар байгааг зарим шинжээ онцолж байна.

- Олон улсын болон дотоодын зарим хүчин зүйлийн нөлөөг оруулаад гадаад худалдааны аж ахуйн нэгжүүд үйлдвэрлэл, үйл ажиллагаандаа хүндрэлтэй тулгарсан бөгөөд тогтвортой байдлыг хадгалахын тулд тэдэнд маш их дарамт тулгарсаар байна гэж хэлж болно. Гадаад орчноос харахад дэлхийн эдийн засгийн сэргэлт харьцангуй хэврэг, эрэлтийн өсөлт удаашралтай, дотоодын талаас нь авч үзвэл логистикийн салбарын хүргэлтийн хурдац буурч, аж үйлдвэрийн гинжин хэлхээн болон нийлүүлэлтийн сүлжээд тодорхой хэмжээгээр нөлөөлсөн хэвээр байна гэж Хятадын Худалдааны Яамны дэд сайд, орлогч Ван Шүөвэнь ярилаа.

Энэхүү нөхцөл байдлын хариуд төв засгийн газраас дэмжлэг үзүүлж, гэрээний гүйцэтгэл, зах зээлийн байгууллагуудын үйл ажиллагааг хангах зорилгоор тусламжийн цуврал арга хэмжээг эрчимтэй хэрэгжүүлж байгаа тул холбогдох бодлогыг улам бэхжүүлсээр байна.

Төрийн Зөвлөлийн Ерөнхий Газраас саяхан “Гадаад худалдааны тогтвортой байдал, чанарыг сайжруулахад тус дөхөм үзүүлэх тухай санал”-ыг нийтэлсэн бөгөөд энэ нь гадаад худалдааг ахиулах, төсөв, татвар, санхүүгийн дэмжлэгийг нэмэгдүүлэх, гадаад худалдааны аж ахуйн нэгжүүдэд тус дөхөм үзүүлэх, зах зээлээ тэлэх, гадаад худалдааны аж үйлдвэрийн сүлжээний нийлүүлэлтийн сүлжээг тогтворжуулах 13 талын агуулгыг хамарсан байна. Үүний дараа Худалдааны яам, Үндэсний Хөгжил, шинэчлэлийн хороо, Сангийн яам, Хятадын Ардын банк, Гаалийн ерөнхий газар зэрэг 27 газартай хамтран холбогдох хэрэгжүүлэх бодлогыг судалж, нийтэлсэн байна.

06-р сарын 08-ны өдрийн Төрийн зөвлөлийн гүйцэтгэх хурал гадаад худалдаа, гадаадын хөрөнгө оруулалтыг цаашид тогтворжуулах арга хэмжээ авч, гадаад худалдаа, гадаадын хөрөнгө оруулалтыг тогтворжуулах бодлогыг хэрэгжүүлэхийн зэрэгцээ дэмжлэгийг цаашид нэмэгдүүлэхийг шаардав.

Дараа нь холбогдох хэлтсүүд орон нутгийн засаг захиргааг удирдан чиглүүлж, гадаад худалдааны хүндрэлийг даван туулахад орон нутгийн дэмжлэг үзүүлэх арга хэмжээг эрчимжүүлж, улмаар гадаад худалдааны аж ахуйн нэгжүүд бодлогын ногдол ашиг хүртэх замаар тогтвортой өсөлтийг бий болгож, тодорхойгүй хүчин зүйлүүдийн чанарыг сайжруулах болно.

- Аж ахуйн нэгжүүдэд туслах үндэсний хэмжээний тусламжийн бодлогыг хэрэгжүүлсэн нь үр дүнтэй болж, гадаад худалдааны зах зээлд оролцогчдын эрч хүчийг үр дүнтэй идэвхжүүлсэн байна. Эхний таван сард Хятад улсад импорт экспортын гүйцэтгэлтэй гадаад худалдааны аж ахуйн нэгжийн тоо өнгөрсөн оны мөн үеийнхээс 5 хувиар өссөн нь Хятад улсын гадаад худалдаа тогтвортой өсөхөд тууштай дэмжлэг үзүүлсэн гэж Гаалийн ерөнхий газрын Статистик дүн шинжилгээний газрын дарга Ли Күйвэнь ярив.

- Энэ нь өндөр зорилттой бөгөөд эрч хүчтэй явагдаж бий юм. Гадаад эрэлт удаашрах, түүхий эдийн өндөр үнэ, захиалга авахад хүндрэлтэй байгаа зэрэг аж ахуйн нэгжүүдэд тулгарч буй тодорхой асуудлуудын хариуд бодлого нь зорилтот түвшинд хүрч, тодорхой тусламж үзүүлдэг гэж Жао Пин одоогийн гадаад худалдааг тогтворжуулах бодлогын талаар тайлбар хийлээ.

Жао Пин дүн шинжилгээ хийж, татварыг бууруулах, хураамжийг бууруулах үүднээс аж ахуйн нэгжүүдэд зардлаа бууруулж, түүхий эдийн үнийн өсөлтийн дарамтыг саармагжуулах, аж үйлдвэрийн сүлжээ, нийлүүлэлтийн сүлжээг тогтворжуулах үүднээс аж ахуйн нэгжүүдэд тус дэм үзүүлнэ гэж онцлон тэмдэглэв. Тахал өвчний улмаас үүссэн тодорхойгүй байдал, гадаад ертөнцөд өндөр түвшний нээлт хийх үүднээс иж бүрэн баталгаат бүс, туршилтын чөлөөт худалдааны бүсүүдийг нээхэд тэргүүлэх үүрэг гүйцэтгэх, чөлөөт худалдааны хэлэлцээрийг гүнзгийрүүлэн хэрэгжүүлэх, илүү зах зээлийг бий болгох гадаад худалдааны аж ахуйн нэгжүүдэд боломж олгох, хөнгөвчлөх түвшинг дээшлүүлэхэд ашигтай байдаг.

Тааламжтай хүчин зүйлс нь гадаад худалдааны тогтвортой байдал, өсөлтийг дэмждэг

Дотоод болон гадаад тодорхойгүй байдлын хариуд бодлогын арга хэмжээг чангатгадаг.

Шю Инминий үзэж байгаагаар "Одоогийн байдлаар дотоодын цар тахлын байдал буурах хандлагатай байгаа бөгөөд төрөл бүрийн байршуулалт хурдан хэрэгжиж, зах зээлд оролцогчид ажил, үйлдвэрлэлээ аажмаар сэргээж байна. Үүний зэрэгцээ гадаад эрэлт хэрэгцээ өндөр хэвээр байгаа бөгөөд гадаад худалдааны логистикийг аажмаар жигдрүүлж байгаа нь эдгээр хүчин зүйлс нь гадаад худалдааны тогтвортой байдал, сайжрахад цаашид дэмжлэг үзүүлэх болно".

05-р сарын шинэ экспортын захиалгын индекс болон импортын захиалгын индекс хоёулаа өмнөх сараас мэдэгдэхүйц сэргэсэн нь гадаад худалдаа үргэлжлэн сайжирч байгааг харуулж байна. Хэдийгээр бид олон улсын эдийн засгийн өсөлтийн удаашрал, түүхий эдийн үнэ, валютын ханшийн хэлбэлзэл зэрэг тодорхойгүй хүчин зүйлсийн нөлөөгөөр нүүр тулах хэвээр байгаа ч Хятад улсын гадаад худалдаа өргөн цар хүрээтэй, суурь сайтай, дасан зохицох чадвар сайтай байна. Түүнчлэн тээвэрлэлтийн зардал өндөр, кабинетгүй, цөм дутмаг зэрэг таагүй хүчин зүйлүүд аажмаар сайжирч, цаашид гадаад худалдаа үргэлжилсээр байх болно гэж Жао Пин ярилаа.

Шюй Инмин мөн “онцгой” арга хэмжээ авахаас гадна зах зээлд чиглэсэн өөрчлөлтийг түргэтгэж, гадаад худалдааны үйлчлүүлэгчдийн хүлээлтийг тогтворжуулж, зах зээлд оролцогчдын итгэлийг тогтворжуулж, аж үйлдвэрийн гинжин хэлхээний бүрэн бүтэн байдал, уялдаа холбоог тогтворжуулахыг санал болгов.

- Бодлогын дэмжлэг нь гадаад худалдааны өсөлтөд чухал үүрэг гүйцэтгэх нь дамжиггүй. Гадаад худалдааны тогтвортой өсөлтийг хадгалж, чанарыг дээшлүүлнэ гэдэгт итгэлтэй байна гэж Ван Шүөвэнь ярьжээ.