
"Буудайн ургац, чанарыг сайжруулахын тулд үр тарианы шинжлэх ухаан, технологийг сайжруулах нь чухал юм" хэмээн Хятадын Аньхуй мужийн Фуян хотын Тайхэ шяний Жиүшянь суурингийн томоохон тариаланч Шү Цуншян хөхрөн цэлийх ногоон буудайн үр тарианы талбайнхаа хажууд зогсон ярив. Мөн “бордоо аль болох их хэрэглэхэд биш, харин "нямбай төлөвлөж", үр тариаг шинжлэх ухаанчаар ургуулах нь чухал юм” хэмээлээ.
Энэ хаврын газар тариалангийн үед Тайхэ шяний орчин үеийн газар тариалангийн жишээ үзүүлэх бүсэд очиход улаан буудайн суулгац салхинд аяархан найгаж, ухаалаг мөөгний байшинд кордицепс милитарис цэцэглэн, чингэлэг дэх загаснууд дээш доош үсчин өөр өөрийн өнгө үзэмжийг бүрдүүлнэ...
Тайхэ шянь Хуанхуай талын хэвэлд оршдог бөгөөд 1,94 сая мү /1га=15мү/ тариалангийн талбайтай. Хөдөө аж ахуйн тэргүүлэх салбарын жилийн үр тарианы тариалалтын талбай нь 2.7 сая мү давдаг байна. Үндсэн сортуудад сайн чанарын улаан буудай, шар буурцаг, эрдэнэ шиш зэрэг орно. Хүнсний ногоо, жимс жимсгэнэ гэх мэт тариалах талбай нь 180.000 мү. Сүүлийн жилүүдэд Тайхэ шянь хөдөө тосгоны аж үйлдвэрлэлийг хөгжүүлэхэд анхаарч, салбарын тэргүүлэх аж үйлдвэрлэлд анхаарал хандуулж, тэргүүлэх аж үйлдвэрлэлийг бэхжүүлэхэд илүү анхаарч ирсэн бөгөөд 2015 онд Тайхэ шяний тогтолцоог үндэсний орчин үеийн хөдөө аж ахуйн үлгэр жишээ бүс гэж хүлээн зөвшөөрч, аж үйлдвэрлэлийн өөрчлөлтийн замаа эхлүүлсэн байна.
Шинжлэх ухааны үндэслэлтэй үр тариа тариалах нь Тайхэ шяний үндэсний орчин үеийн газар тариалангийн үлгэр жишээ бүсийн хаврын тариалангийн гол онцлог юм.
69 настай Шү Цуншян үр тариа хадгалах технологийн ашиглалтын талаар ярихдаа "Нарийн тариалалтын аргыг ашиглан нэг мү талбайд 12.5 килограмм улаан буудайн үр тариалах шаардлагатай. Харин энгийн тариаланчдад 20 орчим килограмм улаан буудайн үр хэрэгтэй. Хөрсний сорилт, томьёо бордоо хэрэглэх гэх мэт байдлаар нэг мү газарт ногдох химийн бордооны хэмжээ энгийн тариаланчдаас 20 гаруй килограммаар бага байдаг. Орцын өртөг буурч, нэг мү газраас үр тарианы гарц 600 килограмм хүрч, жирийн тариаланчдаас 100 орчим килограмм илүү болж, үр тарианы нийт үр ашиг дээшилсэн" гэв.
Сурвалжлагч Аньхуй мужийн Байлу орчин үеийн хөдөө аж ахуйн технологийн ХХК-д ажилчид завгүй ажиллаж байгааг олж харлаа. Ухаалаг мөөгний өрөөнд кордицепс милитарисын тогоонууд цэцэглэсэн байв. Энд өдөрт 4 тонн орчим шинэхэн хүнсний болон эмийн мөөг (Cordyceps militaris, хулсны мөөг гэх мэт) үйлдвэрлэгддэг байна. Түүн савлаад Хөх мөрний гурвалжин хойг, Жужян мөрний гурвалжин хойг болон бусад бүс нутагт тээвэрлэдэг. Хэрэглэгчдийн таашаалд маш их нийцэж, одоогоор хомсдолд ороод байна хэмээн тус компанийг үүсгэн байгуулагч Дун Жиангуо ярьж байлаа.

"Ажилчид Cordyceps militaris-ийн өсөлтийн дагуу температур болон бусад үзүүлэлтүүдийг тохируулахаас гадна агааржуулалт, гэрэлтүүлгийн нөхцөлийг бодит цаг хугацаанд шалгаж, ухаалаг тариалалт хийх боломжтой болсон". Кордицепс милитарисын үйлдвэрлэлийн цехийн үүдэнд Дун Жиангуо дэлгэц рүү зааж Засгийн газрын санхүү, дэмжлэг туслалцаа, хөдөлмөрийн зохицуулалтын ачаар тус компани эрчимтэй хөгжиж, өнгөрсөн жил 110 байсан ухаалаг мөөгний байшингийн тоо одоо 210 болсон. Үйлдвэрлэлийн хэмжээ 100 сая юанийг давж, энэ онд хоёр дахин нэмэгдэх төлөвтэй байна гэв.
Дижитал загасны аж ахуй нь шинжлэх ухаанч үр тариа тариалах, ухаалаг мөөг тариалахаас гадна Тайхэ шяний орчин үеийн хөдөө аж ахуйн үлгэр жишээ бүсийн технологийн агуулгыг тусгаж байна.
Лянжуаны хөдөө аж ахуйн шинжлэх ухаан технологийн паркад "Үржүүлгийн хайрцаг нь байгаль экологийн орчныг бүхэлд нь дуурайж, гол мөрөн, нуурын загасны амтыг танд мэдрүүлнэ" гэсэн лозон бүхий цэнхэр өнгийн савнууд эгнүүлэн байрлуулсан байдаг нь маш сонирхолтой юм. Энэ нь ухаалаг загас агнуурын газар бөгөөд усаар дүүргэсэн савнууд нь хилэм, алгана, мөрөг зэрэг загасны "гэр" болохыг олж мэдэв. Савны дээд хэсгийг онгойлгоход бүлэг загас 15 метр квадрат орчим усанд сэлнэ.
Ухаалаг загас агнуурын "мэргэн ухаан" хаана байна вэ? Сэтгүүлч ухаалаг загас агнуурын дижитал хяналтын төвд ирлээ. Энд загас агнуурын мэдээллийн менежментийн дижитал платформ байдаг. Усны температур, ууссан хүчилтөрөгч, аммиакийн азот болон бусад үзүүлэлтүүд нь нэг дороос тодорхой байдаг бөгөөд энэ нь загасны өсөлтийг бүх талаар хянаж, удирдах боломжтой юм.
"Бид амьд усны эргэлтийг дуурайж, сүүлний ус цэвэрлэх, загасны аж ахуйн бохир усыг ашиглах зэрэг аргыг хэрэглэж, загасны өсөлтөд тохиромжтой орчинг бүрдүүлж, хяналттай, стандартчилсан үйлдвэрлэлийн бүхий л үйл явцыг хэрэгжүүлдэг". Лианжуаны Хөдөө аж ахуйн шинжлэх ухааны тэргүүн Чен Жинлян сэтгүүлчдэд мэдээлэл өгөв. Энгийн загас цөөрөмтэй харьцуулахад ижил хэмжээний загасыг чингэлэгт тэжээх нь газрын нөөц, усны нөөцийн 90 гаруй хувийг хэмнэх боломжтой. "Энэ ухаалаг загасны ферм нь 70 чингэлэгтэй бөгөөд жилд 200.000 орчим килограмм загас үйлдвэрлэх боломжтой" гэв.
Сүүлийн жилүүдэд бүх шатны Засгийн газрын хүчтэй дэмжлэгээр Тайхэ шяний үндэсний орчин үеийн хөдөө аж ахуйн үлгэр жишээ бүс ногоон үр тарианы үйлдвэрлэлийн судалгааг эрчимжүүлсэн байна. Ногоон, эрүүл загасны аж ахуйн загварыг хэрэгжүүлж, ногоон зугаа цэнгэлийн газар тариалан эрхлэн анхны үр дүндээ хүрчээ". Ашиглаж, харж, сурч, сурталчилж, хуулбарлаж болохуйц үндэсний орчин үеийн хөдөө аж ахуйн үлгэр жишээ газар болгохын төлөө бид бүхий л хүч чадлаа дайчилж байна" хэмээн Тайхэ шяний Хөдөө аж ахуй, хөдөөгийн товчооны намын бүлгийн гишүүн Шю Гүншюэ ярив.

