solongonews
Дэлхий нийтийн хамтын хөгжилд шинэ эрч хүч нэмнэ
2023-08-21 11:34
Дэлхий нийтийн хамтын хөгжилд шинэ эрч хүч нэмнэ

     Хөгжил бол бүх асуудлыг шийдвэрлэх ерөнхий түлхүүр юм. 2021 оны 09-р сард Хятад улс Глобал /Дэлхий нийтийн хамтын хөгжил/ хөгжлийн санаачлагыг дэвшүүлэн, хөгжлийг дэлхийн макро бодлогын хүрээнд чухал байр сууринд тавьж, НҮБ-ын 2030 оны тогтвортой хөгжлийн хөтөлбөрийг хэрэгжүүлэх ажлыг эрчимжүүлж, дэлхийн хөгжлийн тэнцвэр, зохицуулалт, хамрах хүрээний шинэ шатанд хамтдаа ахиулахыг уриаллаа. 2022 оны 06-р сард Глобал хөгжлийн асуудлаарх Дээд түвшний яриа хэлэлцээг зохион байгуулсан бөгөөд цаашид тэнцвэрт байдал, зохицуулалт болон хамрах хүрээ, ялалт байгуулсан хамтын ажиллагаа, нийтлэг хөгжил цэцэглэлтийн хөгжлийн загварыг бий болгохыг санал болгож, Глобал хөгжлийн санаачлагыг хэрэгжүүлэх тал дээр хэд хэдэн прагматик арга хэмжээг зарласан санаачилга нь практик хамтын ажиллагааны шинэ шатанд гарч эхэлснийг харуулж байна.

Өнгөрсөн нэг жил, түүнээс ч олон жилийн хугацаанд Хятад улс бүх талын түншүүдтэй хамтран дэлхий нийтийн хамтын хөгжлийн санаачлагаа гүнзгийрүүлж, бүх улс оронд бодит ашиг тусыг авчирсан юм.

    Хөгжлийн асуудлыг шийдвэрлэхэд шинэ түлхэц үзүүлнэ

2021 онд Хятад улс 2030 оны хөтөлбөрт үйлчлэхэд зориулсан дэлхийн анхны шинжлэх ухааны хиймэл дагуулыг хөөргөж, 2022 оны 09-р сард дэлхийд дата үйлчилгээгээ нээсэн. 2022 онд Хятад, гадаадын 32 ТББ хамтран ядуурлыг бууруулах асуудлаарх “Олон улсын хамтын ажиллагааны бус сүлжээ”-г дэлхийн ядуурлыг бууруулах үйл ажиллагаанд идэвхтэй хувь нэмэр оруулах зорилгоор Хятадын талын санаачилгаар санаачилж байгуулсан байна. 2022 оны 04-р сард Хятад-Номхон далайн арлын орнуудын уур амьсгалын өөрчлөлтийн хамтын ажиллагааны төв албан ёсоор байгуулагдаж, арлын орнуудад уур амьсгалын өөрчлөлтийн хариу арга хэмжээ авахад дэмжлэг үзүүлэх зорилгоор ажиллаж байна. Өнгөрсөн нэг жил болон түүнээс дээш хугацаанд бүх талын хамтын хүчин чармайлтаар Глобал хөгжлийн санаачилга нь ядуурлыг бууруулах, хүнсний аюулгүй байдал, хөгжлийн санхүүжилт, уур амьсгалын өөрчлөлт, ногоон хөгжил зэрэг найман чухал салбарт бодит хамтын ажиллагаанд эерэг ахиц гаргаж, том үр бүтээлийн тайлангийн ил захидал хүргүүлсэн байна.

Дэлхий нийтийн хамтын хөгжлийн санаачилгын анд нөхдийн бүлгийг байгуулсан нь Хятадын хувьд тус санаачлагыг хэрэгжүүлэхэд тодорхой үйл ажиллагаа явуулахыг дэмжих гол арга хэмжээ юм. 2022 оны 09-р сард Дэлхий нийтийн хөгжлийн санаачилгын анд нөхдийн бүлэг Нью-Йорк дахь НҮБ-ын төв байранд туслах үйлчлэгчдийн уулзалт хийсэн юм. Энэ уулзалт дээр Хятад улс бодит хамтын ажиллагааг дэмжих, бэхжүүлэх долоон том арга хэмжээг санал болгосон байна. Глобал хөгжлийн санаачилгын анд нөхдийн бүлэг нь Глобал хөгжил, Өмнөд-Өмнөдийн хамтын ажиллагааны сан, Хятад-НҮБ-ын Энхтайван, хөгжлийн сан, Глобал хөгжлийн мэдлэгийн сүлжээ, Глобал хөгжлийн төлөөх сурталчилгааны төв зэрэг хөгжлийн хамтын ажиллагааны платформуудтай хамтран дэлхийн хөгжлийн санаачлагыг хэрэгжүүлэхэд дэмжлэг үзүүлэх чухал хүч болж байна.

Сүүлийн жилүүдэд янз бүрийн эрсдэлүүд бий болж, дэлхий нийтийн хөгжлийн үйл явц урьд өмнө байгаагүй ноцтой сорилттой тулгарч байна. НҮБ-аас гаргасан мэдээллээс харахад 2021 оноос хойш анх удаа 32 жилийн хугацаанд хүн төрөлхтний хөгжлийн индекс хоёр жил дараалан буурч, 2016 оны түвшинд хүрсэн байна. Ядуурал, өлсгөлөн газар авч, тэгш бус байдал ч нэмэгдэж байна.

Хятад улс дэлхийн хөгжлийн санаачилгыг дэвшүүлж, хамтын ажиллагааг найман гол салбарт дэмжин, цаашид дэлхийн тогтвортой хөгжлийн томоохон асуудлуудын санхүүжилтийг нэмэгдүүлж, хөгжлийн асуудлуудад дахин анхаарлаа төвлөрүүлэхийн тулд олон улсын хамтын нийгэмлэгийг үр дүнтэй дэмжин, олон улсын хөгжлийн хамтын ажиллагааг бэхжүүлэх, хөгжлийн асуудлуудыг хамтран шийдвэрлэхэд шинэ түлхэц болж өгсөн байна.

     Хөгжиж буй орнуудад бодит ашиг тус хүртээнэ

  Глобал хөгжлийн санаачилга нь байгуулагдсан цагаасаа эхлэн олон улсын хамтын нийгэмлэгээс эерэг дэмжлэг, урам зоригоор хариу тусгалтай байна. Одоогийн байдлаар 100 гаруй улс орон, олон улсын байгууллагууд энэ санаачилгыг дэмжиж, 70 шахам улс орон "Глобал хөгжлийн санаачилгын анд нөхдийн бүлэг"-т нэгдсэн байна.

Дэлхий нийтийн хөгжлийн санаачлагууд яагаад ийм түгээмэл байдаг вэ? Хятадын Нийгмийн шинжлэх ухааны академийн Дэлхийн эдийн засаг, улс төрийн институтын Глобал удирдлагын албаны захирал Рэнь Линь энэ сонирхлыг гол төлөв хоёр талаас нь авч үзэж байна. Үүнд:

Нэг. Дэлхийн хөгжлийн санаачилга нь хөгжлийн асуудлуудад төвлөрдөг. Энэ нь бүх улс орон, ялангуяа хөгжиж буй орнуудын хөгжлийн яаралтай хэрэгцээ шаардлагад их нийцэж байна.

Хоёр. Глобал хөгжлийн санаачилга нь үйл ажиллагаанд чиглэсэн, 'За гэвэл ёогүй, ажил хийвэл заавал үр дүнтэй байх ёстой' гэсэн ач холбогдлыг холбож, хөгжлийн зөвшилцлийг прагматик үйлдэл болгон хувируулж, төслийг бодитой хэрэгжүүлэхийг чухалчилдаг байна. “Чухал шинж тэмдэг нь өнөөдрийг хүртэл 2022 оны 06-р сард гарсан "Дэлхий нийтийн хөгжлийн үр дүнгийн жагсаалтын Дээд түвшний яриа хэлэлцээний" 32 прагматик санаачлагын тал нь хэрэгжиж, эсвэл эрт үр дүнд хүрсэн явдал юм. Хөгжиж буй олон оронд ашиг тус нь их байдаг. "

"Дэлхийн хөгжлийн асуудлаарх дээд түвшний яриа хэлэлцээ"-ний үр дүнгийн жагсаалтад орсон арга хэмжээнүүдийг эмх цэгцтэй хэрэгжүүлэхээс гадна, 2022 оны 09-р сард болсон "Дэлхийн хөгжлийн санаачилгын анд нөхдийн бүлэг"-ийн сайдын уулзалтын үеэр гарсан Глобал хөгжлийн санаачилгын төслийн усан сангийн эхний 50 практик хамтын ажиллагааны төслийн 10 гаруй нь хэрэгжиж байгааг харуулж байна. Үлдсэн төслүүд нь идэвхтэй хөгжиж байгаа бөгөөд төслийн номын сан дахь практик хамтын ажиллагааны төслүүдийн нийт тоо 100-аас давж, хөгжиж буй 40 шахам орон үүний үр шимийг хүртэж байна. Мөн өнгөрсөн онд Хятадын засгийн газар хүний нөөцийн хөгжлийн хамтын ажиллагааны 1000 төсөл хэрэгжүүлж, 20 мянган сургалтын байраар хангажээ. Үндсэндээ бүх "Найзуудын бүлэг" орнуудыг хамарсан байна.

"Хятадын гаргасан дэлхийн хөгжлийн санаачилга нь онцгой хэн нэгэнд зориулсан биш, харин нэгдмэл, эрх тэгш, тэнцвэртэй, бүхэлд нь хамарсан дэлхийн хөгжлийн түншлэлийг байгуулах шийдвэр төгс байна. Сүүлийн хоёр жилийн хугацаанд Хятад улс хамтын ажиллагааны платформ байгуулах, түншлэлийг бий болгох, санхүүгийн дэмжлэгийг нэмэгдүүлэх, чадавхыг бий болгох, амьжиргааны төслүүдийг хэрэгжүүлэхийн төлөө түншүүдтэйгээ хамтран ажиллаж, Дэлхийн хөгжлийн санаачилгын найман гол салбарын тойронд ямар ч улс орон, хэнийг ч ардаа орхихгүй байх зорилгодоо хүрэхийн төлөө хичээн ажиллаж байна. "Хөгжсөн зарим орнууд хөгжиж буй орнуудад тусламж үзүүлэх хүсэл эрмэлзлэлээ сулруулж, үйл ажиллагаа явуулахдаа хойрго байсан ч дэлхийн хамгийн том хөгжиж буй орны хувьд Хятад улс дэлхийн хөгжлийн шалтгааныг сурталчлах өөрийн шинэ хөгжил, шавхагдашгүй эрч хүчээр дэлхийд шинэ боломж олгохыг үргэлж шаардаж ирсэн билээ. Энэ нь мөн дэлхий нийтийн хөгжлийн санаачилга олон улсын хамтын нийгэмлэгээс өргөн цар хүрээтэй хариу арга хэмжээ болсон чухал шалтгаан юм.

        2030 оны хөтөлбөрийг хэрэгжүүлэх ажлыг эрчимжүүлэхэд хувь нэмрээ оруулна

     Бээжин хотноо 07-р сарын 09-нөөс 10-ны өдрүүдэд "Global Shared Development Action" форумын анхны дээд хэмжээний уулзалт болсон юм. Өнгөрсөн оны 06-р сард Хятад улс Глобал хөгжлийн санаачлагыг хэрэгжүүлэх зорилгоор зарласан 32 практик арга хэмжээний нэг болох нь Глобал Shared Development Action Forum-г зохион байгуулах нь чухал юм. Чуулганд 130 гаруй улс орон, олон улсын байгууллагын Хятад болон гадаадын зочид "Хятадын санаачилга, дэлхий дахины үйл ажиллагаа" сэдвээр онлайн болон оффлайнаар оролцоно гэж байна. Олон улсын олон нийтийн санаа бодол ерөнхийдөө энэхүү дээд хэмжээний уулзалт нь Хятад улс олон улсын хамтын нийгэмлэгтэй хамтран дэлхийн хөгжлийн санаачилгуудад прагматик хамтын ажиллагааг дэмжин, НҮБ-ын Тогтвортой хөгжлийн 2030 оны хөтөлбөрийг хэрэгжүүлэх ажлыг эрчимжүүлэхэд хувь нэмрээ оруулахад бэлэн байна гэсэн тодорхой дохиог гаргасан гэж үзэж байна.

05-р сард НҮБ-ын Ерөнхий нарийн бичгийн дарга Антонио Гутерриш 2023 оны Хөгжлийн санхүүжилтийн форумын нээлтийн үеэр тогтвортой хөгжлийн 2030 оны хөтөлбөр "Хүслэнгийн гайхамшиг" болон хувирч байгааг анхааруулсан байна. Хятад дахь НҮБ-ын Аж үйлдвэрийн хөгжлийн байгууллагын төлөөлөгч Комбош саяхан:

- Энэ жил НҮБ-ын тогтвортой хөгжлийн 2030 оны хөтөлбөрийн дунд хугацааны үнэлгээг гаргана. Гэхдээ тогтвортой хөгжлийн зорилтуудын 30 гаруй хувь нь зогсонги байдалд орсон, тэр ч байтугай регресстэй хэвээр байна. Хятадын дэлхийн хөгжлийн санаачилга нь дэлхий дахинд тулгарч буй сорилт бэрхшээл, хөгжиж буй орнуудын хөгжлийн хэрэгцээг шийдвэрлэх найдварыг буй болгоно гэж хэллээ.

Хятад улсын олон орны төлөөлөгчид болон Хятадын олон улсын байгууллагын төлөөлөгчид Дэлхийн хөгжлийн санаачилгыг хэрэгжүүлэх үйл ажиллагааны явцын тайланг гаргахад оролцохдоо тэд мөн ерөнхийдөө Хятад улс Өмнөд-Өмнөдийн хамтын ажиллагааны тусламжийн санг "Глобал хөгжил ба Өмнөд-Өмнөдийн хамтын ажиллагааны сан" болгон нэгтгэж, шинэчилж, НҮБ-ын хөгжлийн агентлагууд болон бусад практик төслүүдийг дэмжих зорилгоор гурван тэрбум ам.долларын үндсэн дээр капиталаа 1 тэрбум ам.доллараар нэмэгдүүлсэн гэж үзэж байв. Энэ нь НҮБ-ын тогтвортой хөгжлийн 2030 оны хөтөлбөрийг хэрэгжүүлэхтэй холбогдох хөгжиж буй орнуудын хүчин чармайлтыг хүчтэй дэмжсэн юм.

"Дэлхий нийтийн хөгжлийн санаачилгын найман төвлөрсөн бүс нь 2030 оны хөтөлбөрийн тогтвортой хөгжлийн 17 зорилтыг бүгдийг цогцоор нь хамарч, бодит хамтын ажиллагааны төслүүд нь хөгжиж буй орнуудын хөгжлийн хэрэгцээ шаардлагад яг тохирч, хөгжиж буй орнуудын бие даасан хөгжлийн чадавхыг үр ашигтай дэмжих, хөгжиж буй орнуудын эдийн засгийн сэргэлт, өсөлтийг дэмжихэд туслах зорилготой юм. "Цар тахлын сүүдэр аажмаар сарнихын хэрээр дэлхий нийтийн хөгжлийн санаачилга нь дэлхийн хөгжлийн зөвшилцлийг хамгийн их хэмжээгээр дэмжиж, дэлхийн хөгжлийн эрч хүчийг нэмэгдүүлэн, дэлхий нийтийн хөгжлийг илүү тэсвэртэй болгохыг дэмжиж, цаашлаад Хятадын дэлхийн өмнө хүлээсэн оюун ухаан, үүрэг хариуцлагыг харуулсан гэж Сон Вэй хэлсэн байна.

Найруулагч: Ш.ЦОГЗОЛМАА
Эх сурвалж : СЛМ
Дэлгэрэнгүй үзэх

    Сэтгэгдэл бичих

    сэтгүүл