Гаалийн статистик мэдээгээр 2022 оны эхний хагаст Хятад улсын импорт, экспортын бараа бүтээгдэхүүний худалдааны нийт хэмжээ 19.8 их наяд юаньд хүрч, өнгөрсөн оны мөн үеийнхээс 9.4 хувиар өссөн байна. Гадаад худалдааны импорт, экспортын хэмжээ найман улирал дараалан жилийн өмнөхөөс өсөж, макро эдийн засгийн зах зээлийг тогтворжуулахад хувь нэмэр орууллаа.

 Гаалийн ерөнхий газрын хэвлэлийн төлөөлөгч, Статистик, дүн шинжилгээний газрын дарга Ли Күйвэнь 07-р сарын 13-нд Төрийн зөвлөлийн мэдээллийн албаны хэвлэлийн бага хурал дээр хэлэхдээ: 

- Одоогийн байдлаар "КОВИД-19"-ийн цар тахал болон олон улсын орчин улам хүндэрч, ээдрээтэй болж байна. Хятад улсын гадаад худалдааны хөгжилд зарим нэг тодорхойгүй хүчин зүйлүүд тулгарч байгаа боловч эдийн засгийн үндэс суурь нь хүчтэй тэсвэртэй, хангалттай боломж, урт хугацааны сайжруулалт өөрчлөгдөөгүй байх юм. Улс орны эдийн засгийг тогтворжуулах багц бодлого, арга хэмжээнүүд хэрэгжиж, ажил, үйлдвэрлэл хэвийн явагдаж эхэлснээр Хятад улсын гадаад худалдаа тогтвортой өсөлттэй хэвээр байх төлөвтэй байна.

 Аж ахуйн нэгжүүдийг үр дүнтэй болгоход туслах тусламжийн арга хэмжээ гаргав

 Саяхан 80 гаруй чингэлэг экспортын бараа ачсан ачааны хөлөг Жэжяны Тайжөү хотын Дамайюу боомтоос хөдөлж, дөрөв хоногийн дараа Вьетнамын Хайфон боомтод хүрэв. Энэ нь Тайжөү Дамайюу боомтын орон нутгийн эдийн засгийн иж бүрэн түншлэлийн (RCEP) хүрээнд улс орнуудаас шууд экспортын замыг анх удаа нээсэн явдал болно.

 Тайжөү Даян Ложистик ХХК-ийн ерөнхий менежер Хэ Гүөхуа хэлэхдээ:

- Байшингийн үүдэнд шинэ маршрут нээгдсэнээр цаг хугацаа 3-4 хоног хэмнэж, зардлын хувьд 20 тохой стандартын чингэлэг тус бүр 1000 юань хэмнэв.

 Маршрутын нээлтийг хангахын тулд Ханжөүгийн гаалийн газар урьдчилж хөндлөнгөөс оролцож, тээвэрлэгч, гаалийн зуучлагч, боомтын компаниуд  үйл явцын туршид маршрутын нээлтийн үйл явцыг даган мөрдөж, хувь хүний гаалийн бүрдүүлэлтийн зураг төслийг боловсруулан, олон төрлийн компани, бараа бүтээгдэхүүн, худалдааны горимын дагуу шууд тээвэрлэлтийг төлөвлөж байгаа юм. Ханжөүгийн Гаалийн газрын тоо баримтаас үзвэл, RCEP 2022 оны 01-р сарын 01-нээс хэрэгжиж эхэлснээс хойш 01-ээс 05-р сар хүртэл Ханжөүгийн гаалийн газар 4 тэрбум 821 сая юанийн үнэ бүхий “Орон нутгийн эдийн засгийн иж бүрэн түншлэлийн хэлэлцээр”-ийн гарал үүслийн гэрчилгээний нийт 16774 гэрчилгээ олгож, визний үнэ 4 тэрбум 821 сая юань болж, тус улсын аж ахуйн нэгжүүдэд импорт, экспортын татварын хөнгөлөлтөд 56 сая юанийг давахад тусалсан байна.

 2022 он гарснаас хойш төрөл бүрийн орон нутаг, хэлтсүүд гадаад худалдааны тогтвортой байдал, сайжруулалтыг дэмжих бодлого, арга хэмжээ авч, аж ахуйн нэгжүүдийн зардлыг бууруулахад тус дөхөм үзүүлж байна.

 Мэдээлэлд дурдсанаар, оны эхний хагаст үндэсний гаалийн байгууллага гаалийн бүрдүүлэлтийн нийт хугацааг богиносгосны үр нөлөөг нэгтгэн, боомтын бизнесийн орчныг үргэлжлүүлэн оновчтой болгож, аж үйлдвэрийн сүлжээ, нийлүүлэлтийн тогтвортой байдлыг ахиулах зорилгоор цуврал арга хэмжээ авав.

 Ли Күйвэнь хэлэхдээ: 

- 2022 он гарснаас хойш Хөх мөрний бэлчир, Сувдан мөрний бэлчир, зүүн хойд Хятад болон бусад газарт дотоодын цар тахал гарч, холбогдох бүс нутгийн гадаад худалдааны импорт экспорт хэсэг хугацаанд буурсан байна. 05-р сараас эхлэн цар тахлаас урьдчилан сэргийлэх, хянах, эдийн засаг, нийгмийн хөгжлийг үр ашигтай зохицуулснаар өсөлтийг тогтворжуулах төрөл бүрийн бодлогын үр нөлөө гарч, гадаад худалдааны аж ахуйн нэгжүүдийн ажил, үйлдвэрлэлийг сэргээх ажил эмх цэгцтэй урагшилсаар ирэв. 05-р сард Хөх мөрний бэлчир, Сувдан голын бэлчир болон зүүн хойд Хятадын импорт экспорт өнгөрсөн оны мөн үеийнхээс 4.8 хувь, 2.8 хувь ба 12.2 хувиар тус тус өсөн, 06-р сард өсөлтийн хурд дахин сэргэж, 14.9 хувь , 6.4 хувь ба 12.8 хувь болсон байна.   Дотоодын гадаад худалдааны хөгжлийн тогтвортой байдлыг харуулахын зэрэгцээ үндэсний гадаад худалдааны тогтвортой өсөлтийн үндсийг үр дүнтэй хадгалж байна.

 Аж ахуйн нэгжүүдийн амьжиргааны хүчин нэмэгдэв

 Гуанжөү хотын Хуадү хотод байрлах Гуанжөү Жин Шэнси арьсан бүтээгдэхүүн ХХК-ийн маркетингийн төвд хүрхэд гадаад худалдааны комиссар Хөү овгийн залуу хамгийн сүүлийн үеийн хоёр компьютерийн үүргэвчийг суурилуулсан гар утасны дэлгэцийг өмнө барьж, англи хэлээр чөлөөтэй ярьж, Хилийн чанад дахь худалдаачид болон хил дамнасан цахим худалдааны платформуудын төлөөлөгчидтэй онлайн шууд нэвтрүүлэг хийж байв.

 Тус компанийн дарга Хуан Хуйгү танилцуулахдаа: 

- Амазон, AliExpress зэрэг платформуудаар дамжуулан хил дамнасан цахим худалдааны экспортын бизнес эрхлэхийн зэрэгцээ бид хил дамнасан логистик, түгээлт зэрэг нэмүү өртөг шингэсэн хэд хэдэн үйлчилгээг хилийн чанад дахь хэрэглэгчдэд үзүүлдэг. Одоогийн байдлаар хил дамнасан цахим худалдааны экспортын бизнес нь компанийн нийт экспортын бизнесийн 20 гаруй хувийг эзэлж байна.

 Гуанжөү Хуадү нь 8800 гаруй ачаа тээшний арьсан эдлэл үйлдвэрлэгч, 16800 гаруй туслах үйлчилгээний худалдаачдыг нэгтгэж, жил бүр дэлхийн хэрэглэгчдэд 700 сая гаруй ачаа тээшний чемодан ба цүнх борлуулдаг. Одоогийн байдлаар Гуанжөүгийн гаалийн дүүрэгт хил дамнасан цахим худалдааны сувгуудаар ачаа тээшний бүтээгдэхүүн экспортолж буй 200 гаруй аж ахуйн нэгж үйл ажиллагаа явуулж байна. Энэ оны 1-р сараас 5-р сар хүртэл Гуанжөүгийн гаалийн байгууллага нийт 46 сая гаруй ачаа тээшний бүтээгдэхүүнд хяналт тавьж, хил дамнасан цахим сүлжээгээр экспортолсон хэмжээ өнгөрсөн оны мөн үеэс 1.4 дахин өссөн байна.

 2022 он гарснаас хойш олон орон нутаг, хэлтэс албад гадаад худалдааны тогтвортой байдал, хөгжлийг ахиулах  бодлого, арга хэмжээг хэрэгжүүлж, гадаад худалдааны зах зээлийн хэрэглэгчдийн эрч хүчийг үр дүнтэй идэвхжүүлсээр байна.

 Гаалийн мэдээгээр эхний хагас жилийн байдлаар Хятад улсад гадаад худалдааны 506 мянган аж ахуйн нэгж импорт, экспортын гүйцэтгэлтэй байгаа нь өмнөх оны мөн үеэс 5.5 хувиар өсөв. Үүнд, 425 мянган хувийн хэвшлийн аж ахуйн нэгж байгаа нь 6.9 хувиар өсөж, импорт экспортын хэмжээ 9.82 их наяд юаньд хүрэн, 13.6 хувиар өсөн, Хятад улсын гадаад худалдааны импорт, экспортын нийт үнийн дүнгийн 49.6 хувийг эзэлж, өнгөрсөн оны мөн үетэй харьцуулахад 1.9 пунктээр нэмэгдсэн байна. Мөн хугацаанд гадаадын хөрөнгө оруулалттай аж ахуйн нэгжийн импорт экспортын хэмжээ 6 триллион 750 тэрбум юань болж, 2,1 хувиар өсөж, төрийн өмчийн аж ахуйн нэгжийн импорт экспортын хэмжээ 3,2 триллион юаньд хүрч, 15,2 хувиар өссөн байна. Хувийн аж ахуйн нэгжүүдийн гадаад худалдааны хамгийн том субъект болох статусыг цаашид нэгтгэв.

 Бүтээгдэхүүний бүтцийн үүднээс авч үзвэл оны эхний хагаст хувийн хэвшлийн аж ахуйн нэгжийн механик, цахилгаан бүтээгдэхүүний экспорт 15.3 хувиар өссөн нь улсын хэмжээнд механик, цахилгааны бүтээгдэхүүний экспортын өсөлтийн хурдаас 6.7 пунктээр нэмэгдсэн байна. Улсын хэмжээнд хөдөө аж ахуйн бүтээгдэхүүн, үндсэн органик химийн бодис, эмийн материал, эмийн импорт тус тус 6.4 хувь, 14 хувь ба 33.1 хувиар тус тус өссөн нь ижил төрлийн бүтээгдэхүүний импортын өсөлтийн хурдаас өндөр байна.

 Зах зээлийн хөгжлийн үүднээс авч үзвэл оны эхний хагаст АНУ, Европ, Өмнөд Солонгос, Япон зэрэг уламжлалт зах зээлд чиглэсэн импорт, экспортын өсөлтийг хадгалахын зэрэгцээ хувийн хэвшлийн аж ахуйн нэгжүүд шинээр хөгжиж буй зах зээлд хурдацтай хөгжиж, АСЕАН, Латин Америк, Төв Азийн орнуудын импорт, экспорт тус бүр 20.5 хувь,16.4 хувь ба 53.3 хувиар тус тус өсөж, өсөлтийн хурд нь улсын нийт түвшнээс өндөр болов.

 Худалдааны томоохон түншүүдийн импорт, экспортын хэмжээ өсөлтөө хадгалж байна

 06-р сарын 20-нд Чиндаогийн гаалийн харьяа Линьи гаалийн газарт гаалийн мэдүүлэг гаргасны дараа Шаньдун Лингун барилгын машин ХХК-ийн 500 мянган юанийн үнэ бүхий урд хүрз ачигч цуваа машин Бразил руу чиглэв.

 Шаньдун Лингун барилгын машин ХХК нь AEO ("Магадлан итгэмжлэгдсэн оператор") гэрчилгээтэй аж ахуйн нэгж болно. 2022 оны 01-р сарын 01-нээс эхлэн Хятад Бразилийн Гаалийн ерөнхий газрын харилцан хүлээн зөвшөөрөх хэлэлцээр албан ёсоор хэрэгжиж эхэлснээр Линьи гаалийн газар худалдааг хөнгөвчлөх төвшинг  дээшлүүлж, экспортын татварын хөнгөлөлтийн үр ашгийг түргэтгэхийн тулд татвар, Хятадын Ардын банк болон бусад хэлтэстэй уялдаа холбоо, хамтын ажиллагаагаа эрчимжүүлэв.  2022 оны эхний таван сард тус компанийн Бразилд хийсэн экспорт 82 сая 460 мянган юаньд хүрч, БРИКС-ийн орнуудад хийсэн экспортын хэмжээ 500 сая юаниас даван, өнгөрсөн оны мөн үеийнхээс 20 хувиар өссөн байна.

 Гаалийн мэдээллээс харахад оны эхний хагаст Хятад улсын худалдааны томоохон түнш орнуудад хийсэн импорт, экспортын хэмжээ өсөлтөө хадгалж байна. Үүний дотор Хятад улсын АСЕАН, Европын холбоо, АНУ-д хийсэн импорт экспортын хэмжээ тус бүр 2.95 их наяд юань, 2.71 их наяд юань ба 2.47 их наяд юань болж, 10.6 хувь, 7.5 хувь ба 11.7 хувиар тус тус өссөн байна. Мөн хугацаанд Хяьад улсаас “Бүс ба Зам” дагуух орнуудад хийсэн импорт, экспортын хэмжээ 17.8 хувиар өсөж, RCEP худалдааны түншүүд 5.6 хувиар өссөн байна.

 Мэдээлэлд дурдсанаар Хятад улс 2022 онд БРИКС-ийн орнуудын тэргүүн болов. 2009 онд БРИКС-ийн удирдагчид уулзсанаас хойш Хятад улсын бусад БРИКС-ийн орнуудтай худалдааны харилцаа улам ойртож, импорт экспортын хэмжээ 2009 онд 960 тэрбум 210 сая юань байсан бол 2021 онд 3 триллион 170 тэрбум юань болж, жилийн дундаж өсөлт 10,5 хувьд хүрсэн байна.

 Хятадын гаалийн байгууллага БРИКС-ийн гаалийн байгууллагыг дэд бүтэц, хяналт, захиргааны арга хэрэгслээр "ухаалаг" практик туршлагаа солилцож, хилийн удирдлагын хэлтсүүдийн хил дамнасан хамтын удирдлагыг үе шаттайгаар хэрэгжүүлэн, гаалийн байгууллага болон нийлүүлэлтийн сүлжээний бүх талуудын хооронд ухаалаг холболт, стандарт залгалтыг дэмжиж, үйлдвэрлэлийн сүлжээ, нийлүүлэлтийн сүлжээг харилцан уялдаатай болгожээ.

 Тоо баримтаас үзвэл 2022 оны эхний хагаст Хятад улсын БРИКС-ийн бусад орнуудад хийсэн импорт экспортын нийт хэмжээ 1 триллион 640 тэрбум юаньд хүрч, өнгөрсөн оны мөн үеэс 14.1 хувтиар өсөн, Хятад улсын гадаад худалдааны нийт өсөлтөөс 4.7 пунктээр илүү болсон байна. Үүнд, экспорт 817 тэрбум 180 сая юань болж, 20,6 хувиар өссөн бол импорт 825 тэрбум 820 сая юань болж, 8,3 хувиар өссөн байна.