Өвөр Монголын Алшаа нутгийн өргөн уудам говь цөлд цаг агаарын нөхцөл байдал хатуу ширүүн, салхи, элс бүтэн жилийн турш хүчтэй шуурна, өвөл хүйтэн, зун нь халуун, хуурай, ус нь хомс, эргэн тойронд зөвхөн амьдрах чадвартай сөөг бургаснууд харагдана. Өвөр Монгол Алшаа хилийн хамааралтын анги цагаачлалын хамааралтын цагдаа Шюй Найчао, гэргий Ли Вэньна энд амьдарч байна. Говь цөлд ганцаараа сүндэрлэн баригдсан тоосгон байшин тэднийх. Уух усаа 20 км-ийн цаана хилийн харуулын ангиас авдаг бөгөөд идэх хоол хүнсийг 85 км-ийн зайд орших Ингэн хилийн цагдаагийн салбараас хангадаг байна. Маш хүнд хэцүү нөхцөл байдалтай нутагт гэр бүлийн хос байгаль орчин, амьдралын хүнд бэрхийг даван туулж, хил дээр гэр орноо суурьшуулж, үндсээ тавьж, хил хязгаарыг манаж байна.
"Хилийн эхнэр нөхрийн цагдаагийн алба"-нд ажилласан Шюй Найчао, Ли Вэньна нар тав тухтай эмнэлэг, тохилог номын сан, тохилог дэлгүүр гэх мэтийг байгуулж, 20 гаруй багц тусламж дэмжлэг үзүүлэх эмнэлгийн тоног төхөөрөмж, төрөл бүрийн 500 гаруй ном, өдөр тутмын хэрэгцээний эд материал 1000 гаруй ширхгийг хуримтлуулж, олон нийтэд сайн дурын үндсэн дээр эд материал худалдан авахад нь тусалж, хилийн иргэдийн амьдралд тулгарч буй хүндрэл бэрхшээлийг тодорхой хэмжээнд шийдвэрлэжээ. Олон түмэн бол өчүүхэн зүйл биш, бүх зүйл ард түмний зүрх сэтгэлтэй холбоотой. Урам зориг, хайр сэтгэл нь цагаачлалын хамааралтын цагдаагийн зүрх сэтгэл, ард түмний тав тухыг холбож, эх орны амар амгалан байдлыг хамтдаа хамгаалж байна.
(Рэнь Лихүй, Өвөр Монголын Нийгмийн Шинжлэх Ухааны Хүрээлэн)





























































